της Μυρσίνης ΤσίγκουΜε αφορμή την παράσταση που έδωσε στην ΑΡΤηρία με την ομάδα Ionian ACT, μια διαφορετική εκδοχή του ποιήματος του Γιάννη Ρίτσου, “Η σονάτα του σεληνόφωτος”, συνάντησα την Σοφιάνα Κάντα, σκηνοθέτη, χορογράφο και δημιουργό αυτής της ξεχωριστής διασκευής. Μιας παράστασης με την καθηλωτική ερμηνεία της Δώρας Παπανικολάου και τον αέρινο χορό της Σοφιάνας να αφηγείται χιλιάδες λέξεις με μια κίνηση. Πάνω σε μια αφαιρετική σκηνή με μοναδικά στοιχεία μια βρύση που στάζει, συμβολίζοντας τον χρόνο που κυλάει, ένα τραπέζι, μια αναπηρική καρέκλα, ένα σχοινί και διάφορα κομμάτια νάιλον, που στα χέρια της Σοφιάνας έμοιαζαν να χορεύουν μαζί της.Ξεκινώ να τη ρωτάω για το έργο, για το ποίημα. Πώς το επέλεξε και τι σημαίνει για εκείνη; Η ερμηνεία που δίνει στο κείμενο του Ρίτσου, όπως μου λέει, είναι αυτή της συνδιαλλαγής του ανθρώπου με την παρακμή, το θάνατο και τη σχέση του με το χρόνο. Αυτό ήταν που την άγγιξε στο ποίημα και αυτό ήθελε να επικοινωνήσει με το κοινό της. “Η βασικότερη διάσταση είναι ο χρόνος και η σχέση μας με αυτόν, που μπορεί να είναι ερωτική, απωθητική, άρνησης, προσμονής.” Δεν περιμένει από το κοινό να προσλάβει όλο της το σκεπτικό, παρόλα αυτά. Αυτό που θέλει κάθε φορά, ειδικά σε ένα τέτοιο, μη αφηγηματικό έργο με σουρεαλιστικά στοιχεία, είναι να μην προσπαθεί κάποιος να το ερμηνεύσει με τη λογική, αλλά να το νιώσει μέσα από τις εικόνες, τη μουσική, το εικαστικό μέρος. Άλλωστε η τέχνη για τη Σοφιάνα αυτό είναι: “Είναι οι εικόνες που παράγουν συναισθήματα, όποια κι αν είναι αυτά.”
Η Σοφιάνα Κάντα είναι δημιουργός και καλλιτεχνική διευθύντρια της ομάδας Ionian ACT, μιας ομάδας που δραστηριοποιείται στην Κέρκυρα από το 2006 και γνωρίζει μεγάλη επιτυχία, έχοντας αποκτήσει πλέον ένα πλήθος κοινού που την ακολουθεί. “Η σονάτα του σεληνόφωτος” παίζεται από τον Ιανουάριο και μέχρι στιγμής τα σχόλια είναι πολύ θετικά. Αλλά, όπως μου λέει η ίδια η δημιουργός: “Σίγουρα το έργο θα φανεί ξένο σε κάποιον ο οποίος θα έρθει στην παράσταση με μια πολύ συγκεκριμένη άποψη για το τι περιμένει να δει και δεν αφεθεί σε ένα διαφορετικό πείραμα. Δε θα του φανεί Ρίτσος. Αλλά κανείς ποιητής δεν ορίζεται βάσει συγκεκριμένης κριτικής ή ερμηνείας. Η ποίηση είναι ανοιχτή. Είναι τόσα πολλά που ορίζουν ένα έργο που πολλές φορές ξεφεύγουν απ' τα χέρια σου. Σαν ομάδα, μας ενδιαφέρει η σύμπραξη τεχνών, δίνοντας ο καθένας μια διαφορετική ερμηνεία στο ποιητικό έργο.”
Γνωρίζοντας ότι η καλλιτέχνης έχει κάνει λαμπρές σπουδές στο εξωτερικό, αναρωτιέμαι από την αρχή της συζήτησης, πώς ένας νέος άνθρωπος αποφασίζει να επιστρέψει στην Ελλάδα και δη σε μια επαρχιακή πόλη, όταν είναι γνωστό πλέον, ότι στην Ελλάδα, οι δυνατότητες για κάποιον που ασχολείται με την τέχνη είναι ελάχιστες. Μου εξομολογείται ότι είναι από τους ανθρώπους που δεν αντέχουν την ανασφάλεια του να ζεις αποκλειστικά από την τέχνη. Της αρέσει η ισορροπία και όχι να κινείται στα άκρα. Επίσης, άλλος ένας λόγος που αποφάσισε να επιστρέψει στην Κέρκυρα είναι η ελευθερία που έχει ένας καλλιτέχνης σε ένα μικρό τόπο. Η ελευθερία του να μπορείς να οργανώσεις κάτι δικό σου με αξιόλογες συνεργασίες εις βάθος. “Θεωρώ ότι δεν πρέπει να μας περιορίζει το γεγονός ότι ζούμε σε ένα νησί. Συνήθως οι άνθρωποι έχουν την τάση να μεταφέρουν την ευθύνη στον τόπο. Λες και ο τόπος έχει ευθύνη από μόνος του. Τον τόπο τον κάνουν οι άνθρωποι. Αν όλοι μαζί και κυρίως οι νέοι, λειτουργούμε με όραμα, μπορούμε να φέρουμε την αλλαγή.”
Μου δίνει έτσι την ευκαιρία να τη ρωτήσω για τυχόν προβλήματα που εντοπίζει στην ευρύτερη περιφέρεια των Ιονίων και αν υπάρχουν πράγματα που θα μπορούσαν να γίνουν για μια βελτίωση της καλλιτεχνικής πραγματικότητας στα νησιά μας. “Σαν Ionian ACT επιδιώκουμε την επικοινωνία με τα υπόλοιπα νησιά. Για αυτό πήραμε και αυτό το όνομα. Θα θέλαμε καλλιτεχνικές ανταλλαγές μεταξύ των νησιών και μια καταγραφή των ομάδων που λειτουργούν στο καθένα. Αυτή η σύγχρονη ταυτότητα των νησιών πρέπει να καθοριστεί και να καταγραφεί, αν όχι από τις δημοτικές αρχές, από ιδιωτικές πρωτοβουλίες. Η πολιτισμική ανταλλαγή και επικοινωνία μεταξύ των Ιονίων είναι το παν για την ύπαρξη της περιφέρειας. Ακόμα λείπει η ομαδικότητα. Υπάρχει ένας ανταγωνισμός που δεν βοηθάει το σύνολο, αλλά είμαι αισιόδοξη ότι οι νέοι θα τα καταφέρουν.”, μου απαντάει.
Κλείνοντας, τη ρωτάω για τις πηγές της έμπνευσής της. “Συνήθως εμπνέομαι από τα κείμενα”, μου λέει, αποκαλύπτοντας ότι για το μέλλον επεξεργάζεται μια διασκευή από κάποιο ποίημα του Εμπειρίκου, με ζωντανή ορχήστρα να πλαισιώνει την παράσταση. Η επιτυχία θα είναι δεδομένη και της την εύχομαι, καταγοητευμένη από την καλλιτεχνική της τόλμη, την ακούραστη δημιουργική ενεργητικότητα, τη βαθύτητα των προβληματισμών…
Δείτε το παρακάτω απόσπασμα από την ΄΄Σονάτα του σεληνόφωτος '' όπως παρουσιάστηκε στην Λευκάδα.
Διαβάστε όλο το άρθρο στο "Ionian ACT" »
Μεταφράστε αυτό το άρθρο (Translate this article) »
