Η ζωή ενός ανθρώπου πολλές φορές καθορίζεται από μικρές λεπτομέρειες. Από ένα τυχαίο και φαινομενικά ασήμαντο γεγονός, που ίσως ποτέ δεν ανακαλύψουμε την αξία της σημασίας του, όταν πραγματοποιήθηκε.Σίγουρα τη ζωή του «θρύλου» του κολεγιακού μπάσκετ των ΗΠΑ, Τζον Γούντεν, επηρέασαν αρκετές μικρές λεπτομέρειες, όμως η ιστορία πιθανότατα θα είχε γραφτεί διαφορετικά αν το 1948 στη Μινεσότα δεν επικρατούσε... σφοδρή κακοκαιρία! Τότε ο Γούντεν ήταν ένας ανερχόμενος τεχνικός ο οποίος τα προηγούμενα δύο χρόνια είχε κατακτήσει με το κολέγιο της Ιντιάνας (Στέιτ Τίτσερς Κόλετζ όπως λεγόταν τότε) τον τίτλο της περιφέρειας.Η επιτυχία αυτή προσέλκυσε το ενδιαφέρον του πανεπιστημίου της Μινεσότας και της Καλιφόρνιας (UCLA). Επιθυμία του Γούντεν και της γυναίκας του ήταν να μετακομίσουν στη Μινεσότα, επειδή η Καλιφόρνια ήταν μακριά από τη γενέτειρά τους, Ιντιάνα. Ωστόσο, το κρίσιμο τηλεφώνημα που περίμενε ο Γούντεν από τη Μινεσότα δεν ήρθε ποτέ, με αποτέλεσμα να βγάλει το συμπέρασμα πως το ενδιαφέρον για το πρόσωπό του είχε αποσυρθεί και να συμφωνήσει με το UCLA. Ο πραγματικός λόγος που το τηλεφώνημα δεν έγινε ποτέ ήταν η κακοκαιρία στη Μινεσότα που είχε «κόψει» τις τηλεφωνικές γραμμές. Η ιστορία έκτοτε έγραψε 10 πρωταθλήματα στο NCAA (κολεγιακό πρωτάθλημα) με το UCLA και πολλές καινοτομίες στον χώρο του μπάσκετ. Ο Τζον Γούντεν γεννήθηκε στις 14 Οκτωβρίου 1910 στο Χαλ της Ιντιάνας και υπήρξε ένας από τους κορυφαίους παίκτες της εποχής. Κατέκτησε το εθνικό πρωτάθλημα το 1932 με το πανεπιστήμιο του Πέρντιου, από το 1930 έως το 1932 ήταν μέλος της εθνικής ομάδας των ΗΠΑ ενώ επίσης το 1932 ψηφίστηκε ως ο καλύτερος παίκτης όλων των κολεγίων. Αργότερα αγωνίστηκε επαγγελματικά στην Ινδιανάπολη, ενώ λίγο πριν από την έναρξη του Δεύτερου Παγκοσμίου Πολέμου (υπηρέτησε στο ναυτικό ως υποπλοίαρχος) ανέλαβε την πρώτη του ομάδα, το Ντέιτον Χάι του Κεντάκι, από τη θέση του προπονητή. Εκεί πραγματοποίησε το πρώτο και το... τελευταίο αρνητικό ρεκόρ στην καριέρα του με 6 νίκες και 11 ήττες.Ο Γούντεν είχε από νεαρή ηλικία έντονη κοινωνική δράση την οποία ανέπτυσσε και μέσω του μπάσκετ. Οταν το 1947 κατέκτησε το πρωτάθλημα της περιφέρειάς του με το κολέγιο της Ιντιάνας, έλαβε πρόσκληση να λάβει μέρος η ομάδα του στη διοργάνωση της εθνικής ένωσης διακολεγιακού μπάσκετ (NAIB). Ωστόσο, η απόφαση της ΝΑΙΒ να απαγορεύει τη συμμετοχή Αφροαμερικανών παικτών, έφερε την απόρριψη της πρόσκλησης από τον Γούντεν, ο οποίος είχε στην ομάδα τον Αφροαμερικανό Κλάρενς Γουόκερ. Eναν χρόνο αργότερα η ΝΑΙΒ απέσυρε αυτόν τον «κανονισμό» της, ο Γούντεν «κατέβασε» την ομάδα στη διοργάνωση και την έφθασε στον τελικό, όπου και έχασε από το Λούσβιλ. Ηταν ο μοναδικός τελικός τον οποίον έχασε ποτέ ο Γούντεν. Στην Ιντιάνα ο Γούντεν δεν ήταν απλώς ο τεχνικός της ομάδας μπάσκετ, καθώς δίδασκε και το άθλημα του μπέιζμπολ και είχε γενικότερο ρόλο στα αθλητικά δρώμενα του κολεγίου. Κάπως έτσι άρχισε να «χτίζει» την πυραμίδα της επιτυχίας.
Η πυραμίδα της επιτυχίας
«Η επιτυχία είναι ψυχική ηρεμία η οποία έρχεται ως αποτέλεσμα της ικανοποίησης από τη γνώση που λαμβάνεις στην προσπάθεια να πετύχεις το μέγιστο από αυτά που είσαι ικανός». Μέσα από τα λόγια και έργα του ο Τζον Γούντεν φρόντιζε να προβάλει τον ξεχωριστό τρόπο με τον οποίον αντιλαμβανόταν τη ζωή.Η σπουδαιότερη «διαθήκη» του στον χώρο του μπάσκετ είναι η περίφημη πυραμίδα της επιτυχίας, η οποία δείχνει το δρόμο και τον τρόπο προς την κατάκτηση των στόχων ενός ανθρώπου.Στο χαμηλότερο στρώμα της υπάρχουν οι έννοιες: εργατικότητα, φιλία, αφοσίωση, συνεργασία, ενθουσιασμός.Από πάνω τοποθετούνται ο αυτοέλεγχος, η ετοιμότητα, η πρωτοβουλία και η προσοχή.Στο τρίτο επίπεδο υπάρχει η φυσική και η ψυχική κατάσταση, η ικανότητα και το ομαδικό πνεύμα.Στο τέταρτο ο Γούντεν χρησιμοποιεί την ισορροπία και την αυτοπεποίθηση, ενώ στην κορυφή κυριαρχεί η ανταγωνιστικότητα.Ολες αυτές οι αρετές μέσω της πίστης και της υπομονής οδηγούν κατά τον Γούντεν στην επιτυχία. Οχι μόνο στον αθλητισμό αλλά και στη ζωή. Πάντως, σε μία από τις τελευταίες του συνεντεύξεις ο σπουδαίος αυτός άνθρωπος του μπάσκετ είχε φροντίσει να απλοποιήσει τον όρο της επιτυχίας, τονίζοντας:«Εάν κάνεις την προσπάθεια να πιάσεις το μάξιμουμ της απόδοσής σου, να προσπαθείς και να βελτιώνεις την όποια κατάσταση σου τυχαίνει, πιστεύω πως αυτό είναι επιτυχία».
Πιστός στις αξίες του μέχρι το τέλος της ζωής του
Στο πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας (UCLA) ο Γούντεν θα γνωρίσει ανεπανάληπτες στιγμές. Για να φθάσει στην καταξίωση χρησιμοποίησε πολλά από τα κομμάτια της «πυραμίδας» του και κυρίως αυτό της υπομονής. Ανέλαβε το 1948 και ο πρώτος τίτλος ήρθε το 1964. Ακολούθησαν άλλοι εννέα.Το συμβόλαιο που υπέγραψε στο UCLA ήταν τριετούς διάρκειας κατ’ απαίτηση του ίδιου, όμως τα δύο πρώτα χρόνια ήταν δύσκολα, αφού η γυναίκα του δυσκολευόταν να προσαρμοστεί στον τρόπο ζωής της Καλιφόρνιας. Ο Γούντεν πήγε στο UCLA εξαιτίας μιας συγκυρίας και έμεινε σε αυτό εξαιτίας άλλης μιας.
Οι δυσκολίες
Το 1950 το πανεπιστήμιο στο οποίο είχε αγωνιστεί, το Πέρντιου, του πρόσφερε τη θέση του προπονητή. Παρά την επιθυμία του ίδιου και της γυναίκας του να επιστρέψουν, οι άνθρωποι του UCLA του υπενθύμισαν την επιμονή του να υπογράψει συμβόλαιο τριετούς διάρκειας και τον κράτησαν στην ομάδα τους. Μάλιστα και ο ίδιος είχε παραδεχθεί πως δεν θα ήταν τίμιο να φύγει πριν από την ολοκλήρωση του συμβολαίου του. Τα πράγματα βελτιώθηκαν και ο Γούντεν συνέχισε το έργο του απερίσπαστος, φτιάχνοντας σιγά σιγά μια αξιόμαχη ομάδα. Με όπλο την πίστη στις αρχές του και την πυραμίδα του, η δουλειά του άρχισε να καρποφορεί από το 1964 όταν ήρθε ο πρώτος τίτλος για το UCLA. Εκείνη τη χρονιά στα παρκέ των ΗΠΑ εμφανίστηκε από τον Γούντεν μια πρωτοποριακή άμυνα ζώνης σε διάταξη 2-2-1. Αυτό το αμυντικό σύστημα δεν ήταν στα πλάνα των υπόλοιπων προπονητών και του έδινε σαφέστατο πλεονέκτημα, αφού χάρη στη διάταξη των παικτών του, σχεδόν κάθε κλέψιμο οδηγούσε και σε επιτυχημένο αιφνιδιασμό.
Η δυναστεία
Από τότε δημιούργησε μια δυναστεία στο κολεγιακό πρωτάθλημα (NCAA). Στα επόμενα 12 χρόνια, κατέκτησε 10 πρωταθλήματα (1964, 1965, 1967, 1968, 1969, 1970, 1971, 1972, 1973, 1975), δημιουργώντας σπουδαίους παίκτες που έγραψαν ιστορία στον χώρο του μπάσκετ. Τα ονόματα των Καρίμ Αμπντούλ Τζαμπάρ και Μπιλ Ράσελ είναι τα πιο χαρακτηριστικά στη λίστα των παικτών που πέρασαν από τα χέρια του. Το 1964, το 1967, το 1972 και το 1973 κατέκτησε τον τίτλο αήττητος, δημιουργώντας ένα ακόμη αξεπέραστο επίτευγμα. Επίσης έχει στο ενεργητικό του 88 συνεχόμενες νίκες, ενώ στα 27 (1948-1975) χρόνια που πέρασε στο UCLA είχε ρεκόρ 620 νίκες και 147 ήττες.Παρά την τεράστια επιτυχία του ποτέ δεν παρεξέκλινε των αρχών του. Σε όλη τη διάρκεια της καριέρας του δεν δέχθηκε ουδέποτε να πληρωθεί πάνω από τον μισθό ενός δασκάλου αγγλικών της εποχής (35.000 δολάρια τον χρόνο). Αυτός μάλιστα ήταν και ένας λόγος που απέρριψε πρόταση των Λος Αντζελες Λέικερς στα μέσα της δεκαετίας του ’70.
Η αναγνώριση
Το 1960 συμπεριλήφθηκε στο «Hall of Fame» για τις διακρίσεις του ως παίκτης, ενώ το 1973 του έγινε η ίδια τιμή και για την προσφορά του στην προπονητική. Ετσι έγινε ο πρώτος άνθρωπος του μπάσκετ που μπαίνει στο «Hall of Fame» με δύο ιδιότητες. Ακολούθησαν οι Μπιλ Σάρμαν και Λένι Γουίλκενς. Το αμερικανικό τηλεοπτικό δίκτυο ESPN το 1999 τον χαρακτήρισε ως τον «κορυφαίο προπονητή του 20ού αιώνα». Το 1975 αποσύρθηκε από τους πάγκους και άρχισε να «κηρύττει» τη φιλοσοφία του. Εχει εκδώσει επτά βιβλία για το μπάσκετ και την καριέρα του και έχει μείνει στην ιστορία και για τις ατάκες του.Το μεγαλείο του Τζον Γούντεν αναδεικνύεται και μέσα από τα λόγια που έχουν πει γι’ αυτόν άνθρωποι του μπάσκετ: «Είναι δύσκολο να μιλήσεις με απλά λόγια για τον κόουτς Γούντεν, διότι ήταν σύνθετος άνθρωπος. Αλλά δίδασκε με έναν πολύ απλό τρόπο. Χρησιμοποιούσε τα σπορ ως μέσο για να μας διδάξει πώς πρέπει να αντιμετωπίζουμε κάθε κατάσταση στη ζωή μας», είχε δηλώσει ο Τζαμπάρ, λίγες ώρες μετά τον θάνατο του Γούντεν στις 4 Ιουνίου 2010 σε ηλικία 99 ετών.
Στάθης Δημόλας
ΠΗΓΗ: Καθημερινή
Διαβάστε όλο το άρθρο στο "Κ.Ε. Φαίακας" »
Μεταφράστε αυτό το άρθρο (Translate this article) »
